راهی کاربردی و انسانی برای صحبت کردن بدون ترس
چرا تلفظ اهمیت دارد ؟
یکی از بزرگ ترین چالش هایی که زبان آموزان انگلیسی با آن روبرو هستند ، تلفظ است . شاید شما هم این حس را تجربه کرده باشید : کلمه ای را بلد هستید ، معنی اش را میدانید ، حتی در ذهنتان بارها آن را تکرار کرده اید ؛ اما وقتی وقت گفتنش میرسد ، ناگهان دچار تردید می شوید . آیا آن را درست میگویم ؟ آیا مخاطب من متوجه می شود ؟ آیا لهجه ام باعث سوءتفاهم می شود ؟
حقیقت این است که تلفظ صحیح ، دروازه ی اصلی برقراری ارتباط مؤثر در زبان انگلیسی است . شما ممکن است واژگان زیادی بدانید و گرامر را هم خوب بلد باشید ، اما اگر نتوانید کلمات را طوری تلفظ کنید که دیگران بفهمند ، زحماتتان نادیده گرفته می شود .
1 _ آشنایی با آواهای انگلیسی (English Sounds)
زبان انگلیسی حدود ۴۴ صدای اصلی دارد (بسته به لهجه ، این تعداد کمی فرق میکند) ، اما فقط ۲۶ حرف دارد . یعنی برخلاف زبان فارسی که معمولاً هر حرف نماینده ی یک صداست ، در انگلیسی ممکن است یک حرف چند صدای متفاوت داشته باشد .
مثال :
حرف a در سه کلمه ی زیر صدای متفاوتی دارد:
Cat /æ/
Cake /eɪ/
About /ə/
راهکار : برای درک این تفاوت ها ، بهتر است آوانگاری بین المللی (IPA) را یاد بگیرید . این ابزار به شما کمک میکند بفهمید هر کلمه دقیقاً چگونه تلفظ می شود ، نه صرفاً با حدس و گمان .
2 _ فرق بین لهجه (Accent) و تلفظ (Pronunciation)
یکی از سوالات رایج زبان آموزان این است : « آیا باید لهجه ی بریتانیایی یاد بگیریم یا آمریکایی ؟ » اما قبل از آن ، باید فرق لهجه و تلفظ را بدانیم .
تلفظ (Pronunciation) یعنی توانایی گفتن صحیح صداها و کلمات .
لهجه (Accent) یعنی شیوه ی گفتن آن صداها ، که ممکن است منطقه ای یا فردی باشد .
شما می توانید با لهجه ی فارسی صحبت کنید ولی همچنان تلفظی شفاف ، دقیق و قابل فهم داشته باشید .
3 _ صدای های کشیده و کوتاه (Short vs Long Vowels)
در فارسی معمولاً تفاوت زیادی بین صدای کشیده و کوتاه نداریم ، اما در انگلیسی این مسئله خیلی مهم است . تفاوت در طول صدا ممکن است معنی کلمه را کاملاً تغییر دهد .
معنی | صدای کوتاه | صدای بلند | کلمه |
کشتی | /ɪ/ | ship | |
گوسفند | /i/ | Sheep |
راهکار : تمرین با جفت کلمات مشابه مثل ship/sheep_ bit/beat_ full/foolمی تواند به تقویت شنوایی و گفتار شما کمک کند .
4 _ استرس کلمه (Word Stress)
در انگلیسی ، برخی بخش های کلمه با فشار بیشتری تلفظ می شوند . به این حالت تأکید یا استرس می گویند . اگر جای تأکید را اشتباه بگویید ، حتی ممکن است کلمه برای شنونده ناآشنا به نظر برسد .
مثال :
PREsent اسم – هدیه
preSENT فعل – ارائه دادن
راهکار : هنگام یادگیری هر کلمه ی جدید ، نه فقط معنی آن بلکه تلفظ دقیق و استرس صحیح آن را هم یاد بگیرید . از دیکشنری هایی مانند Cambridge یا Longman استفاده کنید ؛ آن ها معمولاً استرس را با علامت ˈ نشان می دهند .
5 _ آهنگ و ریتم جمله (Intonation & Rhythm)
در انگلیسی ، لحن و بالا و پایین شدن صدا بخش مهمی از معنا را منتقل میکند . مثلاً یک جمله ی خبری با لحن پایین تمام می شود ، اما یک سوال بله/خیر (Yes/No) با لحن بالا .
مثال :
You’re coming. بیان خبر – صدای پایین در انتها
You’re coming? سؤال – صدای بالا در انتها
راهکار : فیلم ها و سریال های انگلیسی را با دقت گوش کنید و به آهنگ جمله ها توجه کنید . حتی میتوانید تقلید کنید و جمله ها را دقیقاً با همان آهنگ تکرار کنید . این روش بسیار مؤثر است .
6 _ تکیه بر شنیدن فعال (Active Listening)
برای بهتر تلفظ کردن ، اول باید بهتر بشنوید . تلفظ چیزی نیست که فقط از روی متن یاد بگیریم . باید گوش هایتان با صداهای واقعی آشنا شوند .
پیشنهاد عملی :
هر روز حداقل ۱۰ دقیقه فایل صوتی انگلیسی ( پادکست ، دیالوگ فیلم ، اخبار) گوش دهید .
یک جمله انتخاب کنید ، آن را چند بار گوش دهید ، بعد تکرار کنید و ضبط کنید .
سپس فایل ضبط شده ی خودتان را با نسخه ی اصلی مقایسه کنید .
7 _ تقلید فعال (Shadowing Technique)
Shadowing یعنی هم زمان با گوینده تکرار کردن . نه بعد از او ، بلکه دقیقاً هم زمان . این روش نه تنها تلفظ ، بلکه روانی گفتار و آهنگ جمله را هم تقویت می کند .
مراحل انجام :
یک ویدیوی کوتاه انتخاب کنید ( ترجیحاً با زیرنویس ) .
اول فقط گوش دهید .
بار دوم ، با ویدیو تکرار کنید .
بار سوم ، بدون نگاه کردن ، فقط بگویید و خود را ضبط کنید .
8 _ مراقب صدای «th» باشید
یکی از دشوار ترین صداهای انگلیسی برای فارسی زبانان ، /θ/ و /ð/ است . این صداها در کلمات بسیار رایجی مثل think_ this_ that_ both_ mother دیده می شوند .
اشتباه رایج : بسیاری از زبان آموزان this را به صورت dis یا zis تلفظ می کنند ، یا think را مثل sink .
تمرین ساده : زبانتان را کمی بین دندان های بالا و پایین بگذارید و هوا را به آرامی بیرون دهید تا صدای «ث» انگلیسی تولید شود .
9 _ نقش لهجه ی مادری را بشناسید
اگر گاهی احساس می کنید تلفظتان «غلط» است ، شاید فقط به دلیل تفاوت لهجه باشد ، نه اشتباه . فارسی زبان ها معمولاً در تولید برخی صداهای انگلیسی مثل w_v_r_l چالش دارند .
راهکار : باید اول آگاه شوید که کجاها مشکل دارید . می توانید از یک معلم ، دوست مسلط یا حتی اپلیکیشن هایی مثل ELSA Speak یا Google Speech کمک بگیرید .
10 _ تمرین های روزانه و قابل انجام در خانه
در ادامه چند تمرین ساده برای شما داریم که می توانید هر روز با کمترین امکانات در خانه انجام دهید :
- روزی ۵ دقیقه ، جلوی آینه ، تمرین تلفظ کنید .
- یک کلمه را انتخاب کرده ، جمله هایی با آن بسازید و با صدای بلند بگویید .
- صدای خود را ضبط کرده و بازپخش کنید .
- یک دوست زبان آموز پیدا کنید و هفته ای یک بار فقط تمرین تلفظ داشته باشید .
11 _ ابزارها و منابع مفید برای تقویت تلفظ
در اینجا چند منبع رایگان و مفید برای تلفظ بهتر معرفی می کنیم :
کاربرد | ابزار / منبع |
شنیدن تلفظ واقعی مردم از سراسر دنیا | Forvo.com |
دیدن تلفظ یک کلمه در ویدیو های واقعی یوتیوب | YouGlish.com |
تصحیح دقیق تلفظ و بازخورد فوری | ELSA Speak |
شنیدن و گفتن هم زمان | Google Translate )با میکروفن) |
آموزش ویدیویی آواها و استرس ها | BBC Learning English – Pronunciation |
12 _ صبور باشید : تلفظ مثل ساز زدن است
بیایید یک تشبیه انسانی داشته باشیم : یاد گرفتن تلفظ ، مثل یاد گرفتن نواختن ساز است . شما با یک بار تمرین ویولن یا گیتار ، استاد نمی شوید . باید گوش دهید ، تمرین کنید ، اشتباه کنید ، و دوباره تکرار کنید . تلفظ هم دقیقاً همین است .
پس خودتان را بابت اشتباهات تلفظی سرزنش نکنید . بلکه با علاقه ، کنجکاوی و استمرار ، جلو بروید .
برای مشاوره و دیدن نمونه فیلم های کلاس
نتیجه گیری : تلفظ ، پلی به سوی ارتباط موثر
در مسیر یادگیری زبان انگلیسی ، تلفظ نقش ستون فقرات را ایفا میکند . بدون آن ، کلمات مثل استخوان های بی جان هستند که نمی توانند حرکت کنند . با تلفظ صحیح ، می توانید اعتماد به نفس بیشتری داشته باشید ، درک بهتری از مکالمه پیدا کنید ، و مهم تر از همه ، دیگران شما را بهتر بفهمند .
فراموش نکنید : لازم نیست تلفظتان بی نقص باشد ، کافی است قابل فهم و روشن باشد . شما نیازی ندارید مثل یک بومی صحبت کنید ، کافی است مثل « خودِ انگلیسیدانِ واضح گوی خودتان » باشید .
